انجام آتھم — Page 154
روحانی خزائن جلد ۱۱ ۱۵۴ مكتوب احمد ۱۵۴) التـوفـي يؤخذ من الاستيفاء ، وفيه إشارة إلى أخذ شيء بعد الإماتة والإفناء ، وَالأخذُ رد کسانی ست کہ دہریہ هستند و بعد از مردن قائل بقاء ارواح نیستند - چرا که لفظ توفی از لفظ استیفا ماخوذ است و درین يدل على البقاء ، فإن المعدوم لا يؤخذ ولا يليق بالأخذ والاقتناء۔ وهذا من العلوم اشاره بسوئے این معنی است که بعد از میرانیدن چیزی در دست با قیمانده است و آنچه بدست آید آن چیز موجود می الحكميّة القرآنية، فإنه رجع القوم إلى لسانهم المباركة الإلهامية، ليعلموا أن باشد نه معدوم چرا که معدوم این لیاقت ندارد که اورا گرفته شود یا جمع داشته آید زیرا که معدوم چیزے نیست و این امر از الأرواح باقية والمعاد حق، ولينتهوا من عقائد الدهريين والطبيعين۔ علوم حکمیه قرآنیده است چرا که قرآن قوم عرب را بسوئے زبان شان که مبارک والهامی است توجه داد تا بدانند که ارواح فلما كان الغرض من استعمال هذا اللفظ صَرُفَ القلوب إلى بقاء الأرواح، باقی خواهند ماند و معاد حق است و تا که از عقائد دہر یہ وطبعیه باز مانند پس چونکه غرض از استعمال این لفظ همین بود که ☆ فمعنى التوفى إماتة مع إبقاء الروح، فخُذِ الحق وات طرق الجُناح۔ ولا يجادل في هذا تا دلہارا بسوئے بقاء ارواح توجہ دہانیده شود پس ازین سبب معنی توفی میرانیدن مع باقی داشتن روح است لما كان الملحوظ في معنى التوفي مفهوم الامانة مع الابقاء، فلأجل ذلك ہر گاہ کہ ملحوظ در معنی تونی میرانیدن مع باقی داشتن روح بود۔ پس برائے ہمین سبب این لا يستعمل هذا اللفظ في غير الانسان بل يستعمل فى غيره لفظ الامانة والاهلاك | لفظ در غیر انسان مستعمل نمی شود بلکه در غیر انسان لفظ امانت و اہلاک وافناء استعمال می یابد ۔ مثلاً والافناء۔ مثلا لا يقال توفى الله الحمار، أو القنفذ والافعى والفأر، فان این نمی گویند که خدا تعالیٰ فلان خررا وفات داد یاسنگ پشت یا مار یا موش را متوفی کرد چرا که ارواحها ليست بباقية كأرواح الآدميين۔ ارواح این چیز ہامشل ارواح آدمیان باقی نخواهند ماند -