انجام آتھم — Page 199
روحانی خزائن جلد ۱۱ ۱۹۹ مكتوب احمد والعجب أن آتم كان مُرمَّا لا يترَمُرَمُ ، وصامتًا لا يتكلم، بل كتب إلى ١٩٩ و تعجب اینکه عبد اللہ آتھم بالکل ساکت و خاموش بود که یک لفظی هم بر زبان نمی آورد و پیچ کلامی نمی کرد أنى برى منهم ومن فعلهم، وأعلم أنّهم من الجاهلين المعتدين، ثم بعد مَلِي بلکہ سوئے من نوشت که من از این مردم و کار این مردم بیزارم و میدانم که ایشان از نادانان و تجاوز کنندگان هستند - قسا قلبه وصار من الغاوين۔ ومع ذلك ما أشرك نفسه في سبهم و باز بعد از مدتے قلیل دل او سخت شد و از گمراهان شد و باوجود این امر خویشتن را در دشنام و بهتانهم، وسفاهتهم وهذيانهم، وتنحى عنهم وقعد كالمعتزلين المختفين۔ بهتان و هذیان اوشان شریک نکرد بلکه از وشان یکسو مانده و هیچو گوشه نشینان پوشیده نشسته ولو كان يحسبني كذَّابًا، ويحسب نفسه مظلومًا مصابًا، لكان حقه أن و اگر او مرا کذاب خیال کردے و خویشتن را از مظلومان شمر دے۔ پس ہر آئینہ حق او بود که يكون أوّل المكذبين وأوّل اللاعنين، بل كان الواجب عليه أن يشيع از همه تکذیب کنندگان اول تکذیب من کردے واز ہمہ لاعنان اول لائن او بودے بلکہ برو واجب بود کذبى بالاشتهارات، ثم لا يقنع بها ويرفع إلى الحكام للمكافاة، لكنه ما فعل که با شتہارات کذب مرا شائع کر دے۔ باز بدین قدر کفایت نکر دے بلکہ بذریعہ حکام مرا سزا د ہانیدے مگر ذلك بل صمت كالمتخوفين وأنت تعلم أنه إن كان مُطلعا على كذبي، وكان او چنین نکرد بلکه همچو ترسندگان خاموش شد و تو میدانی که اگر او بر کذب من اطلاع یافته بود وخبث دل من ظهر عليه خبث قلبي، مع أنه تأذى كل الأذى بسببي، فكان من مقتضى برو منکشف گشته بود با وجود این امر که از سبب من تکالیف برداشته و محنت کشیده بود پس درین الفطرة الإنسانيّة، والضرورة الدينية والعقلية، أن تتحرک غضبه كالطوفان صورت مقتضائے فطرت انسانی و تقاضائے ضرورت عقلیه دینیه این بود که غضب او مثل طوفان جنبش کردے ۔