آئینہ کمالاتِ اسلام — Page 522
روحانی خزائن جلد ۵ ۵۲۲ آئینہ کمالات اسلام ۵۲۲ ولا ينكرها الا المتعصبون و كم من مدارس عمروها و اشاعوا انواع الفنون و اخرجوا كل ما كان كالمدفون و رتبوا فيها قواعد الامتحان، ليكرم الطالب اويُهان۔ ولا شك انهم احسنوا ضوابط التعليم و أكملوا طرق التفهيم و ملكوا في هذا الأمر كل زندة متعسّرة الاقتداح و كل قلعة مستصعبة الافتتا اح، و مع ذالك مؤونة هذا التعليم قليلة و ايامها معدودة و فوائدها جليلة فليغبط الغابطون۔ ولعمرى ان هذا القوم : ۔ ترجمہ: و عاید بحال ما نشود اگر چنانچه بیک ناگاه باید آهنگ سفر را ساز بکنیم ولذا باید خانہ ہارا بے پاس و حفظ خودمان در عقب بگزاریم پیچ باک از دز و شب رو تیره درون نداریم - بیچ تفاوتی نمی باشد از این که پنداری در زمره دوستان و برادران خویش نشسته و از دیوار خانه با برون نرفته ایم ۔ اکنون عاقلان خود بگویند که با این نعمتها چگونه شکر این دولت عظمی بجا نیاریم - ما را آزادی کلی و اقتدار تام در جمیع امور اسلام از اشاعت دین و تالیف کتب وا قامت براهین و وعظ و دعوت خلق با سلام و روزه و نماز و حج و زکوة مرحمت فرموده اند - اکثر قضیہ ہائے مسلمانان را که تعلق به شریعت عزائے محمدیہ ( على صاحبها السلام والتحية ) دارد بشریعت رو میکنند - و در معاملات مسلمانان استفتا از علمائے اسلام میفرمایند و از اعتدا اعراض می نمایند و در وقت امضائے حکمے و نفاذ ا مرے ہر گونہ تانی و تفتیش ممکن باشد بجا می آرند و عجلت را روا نمی دارند و چون دو مسلم حکومت خود را با نها مرفوع کنند اولاً هر نسج ترغیب و تحریص آن مید ہند کہ آن ہر دور جوع بہ شورائے ہر مسلمانان آورند و از میان خود با حکم برگزینند - و برقبول آنها این مشورت -