حیاتِ احمد (حیاتِ احمد۔ جلد اوّل) — Page 254
حیات احمد ۲۵۴ جلد اول حصہ دوم روحانی مسائل پر بھی غور و بحث کیا کرتے تھے۔اس سے اس زمانہ کے مشاغل کا عام پتہ ملتا ہے بہر حال وہ مضمون یہ ہے۔هذا كِتَابٌ رَحْمَةُ اللهِ عَلَى قَائِلِهِ وَ قَابِلِهِ بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ (1) حمد را با تو نسبتیست درست بر در هر که رفت بر در تست (۲) اما بعد مخاطب من کسے است که طالب حقیقت است و بر صدق و عدل قائم مے ماند۔(۳) و در محافل مغرور و تعصب نے نشید و برنخن ہنرل و استہز ا گوش نمے نہد۔و بر صلاح (۴) مکاران نمی رود و آرزومند پیروی اراده خداست - بدان ارشدک اللہ تعالیٰ۔(۵) که در دفاتر قوم ہنود حق پژوهی و حقیقت گزاری بس نایاب وہم پرستی نموده اندو افسانہ ہائے (1) نا بوده بر نوشتہ۔گرو ہے برآنند که ایز دبیہماں را انبار نمی گیریم۔(۷) آنکه بر هما وبشن و مهاد یورا خدا میدانیم از میں خیال است که ایز دبیچوں بدین (۸) سه پیکر مجسم شد و غبارے بد امن وحدت او نه نشت۔و آنکه برگا نگان طعنِ (۹) بُت پرستی می کنند نه چنین است بلکه پیکر یکے را از میں ہر سہ صورت پیش نہاد چشم (۱۰) سے سازیم تا اویش را از پراگندگی باز داریم و دل را که خواهش دیدار میکند تکمیل آرزو کنیم۔(۱) و پایه پایه از مثال پرستی وا پر داختہ بدریائے حقیقت در شویم وبت) (۲) وقت عبادت ہمچو عینک است بیش نیست و قومے دگر آں ہر سہ اشخاص را ملائک میدانند (۳) و میگویند که بر هما عبارت از جبریل آمده که پیدا کننده است و بشن عبارت از اسرافیل آمده (۴) که نگهدارنده است و در یعنی مهاد یو عبارت از عزرائیل آمده که فنا کننده است (۵) وخدائے عالمیان دیگر است که از تعدد و زادن و زائیدن برتر است و این قوم خدا را (1) معدوم الصفات میداند واللہ اعلم و خود را بیدانتی مے نامند گو کہ ایں فرقہ بلحاظ بادی الرائے (۷) از دیگر فرقہ ہائے ہنود خیلے مائل صلاحیت است مگر آنکس که براستی دل و آزادی فکر تامل میکند